1. GİRİŞ
31.08.2023 Tarihli Resmi Gazete’de Ticaret Bakanlığı’ndan (“Bakanlık”) İkinci El Motorlu Kara Taşıtlarının Ticareti Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik (“Yönetmelik”) yayımlanmıştır. Bakanlık ilgili Yönetmelikle ilan sitelerini sahte hesapların ilan vermesini önlemekle yükümlü kıldı. Buna göre ilan siteleri;
- İkinci el motorlu kara taşıtını ilana koyan gerçek veya tüzel kişinin kimliğini üyelikten veya ilanın yayımlanmasından önce doğrulamak, doğrulanmış bilgilerin güncelliğini koruduğunun takibini yapmak ve bu bilgileri saklamakla yükümlü hale getirilmiştir.
- İlana konu taşıtı ilan veren üyeye veya bu üyenin gerçek kişi olması halinde birinci ve ikinci derece kan hısımlarına veya eşine ait olduğunu ya da ilanı veren üyenin ilana konu taşıt sahibi tarafından yetkili kılındığını ilanı yayımlamadan önce doğrulamış olmakla yükümlü hale getirilmiştir.
- Sıralanan yükümlülüklere uymayan kişiler hakkında 6585 Sayılı Perakende Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun’un 18. maddesi uyarınca idari para cezası uygulanması öngörülmüştür.
Ticaret Bakanlığı, ilgili Yönetmelikle ikinci el motorlu kara taşıtlarının satışına yönelik ilan sitelerindeki piyasa yapısını bozucu veya tüketiciyi yanıltıcı ilanları önlemeye yönelik tedbirler almış olup öngörülen tedbirlerle etkin ve sürdürülebilir rekabet şartlarının ve tüketicinin korunması amaçlanmıştır.
Bakanlık yapılan değişiklikle ilana konu taşıtı ilan veren üyenin taşıt sahibi tarafından yetkili kılındığını ilanı yayımlamadan önce doğrulamış olmakla yükümlü kılmıştır. Bu doğrultuda bir kimsenin yetkili kılınabilmesi adına ikinci el motorlu kara taşıtı için yetki belgesi düzenlenmesi gerekmektedir.
2. İKİNCİ EL MOTORLU KARA TAŞITLARININ
TİCARETİ YETKİ BELGESİ
İkinci el motorlu kara taşıtı ticareti, yetki belgesine sahip işletmeler tarafından yapılır. Bir takvim yılı içinde doğrudan veya aracılık yapılmak suretiyle gerçekleştirilen üçten fazla ikinci el motorlu kara taşıtı satışı ikinci el motorlu kara taşıtı ticareti kabul edilir. Yetki belgesi, ikinci el motorlu kara taşıtı ticaretiyle iştigal eden işletmenin bulunduğu yerdeki İl Müdürlüğü tarafından bilgi sistemi üzerinden verilir.
İşletmeye yetki belgesi verilebilmesi için;
- Meslek odasına kayıtlı olunması
- Gelir veya kurumlar vergisi mükellefi olunması
- İş yeri açma ve çalışma ruhsatının bulunması
- Meslek odası ve vergi kayıtları ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatındaki iştigal konuları arasında ikinci el motorlu kara taşıtı ticareti faaliyetinin bulunması
- Motorlu kara taşıtları alım satım sorumlularının Yönetmelikte aranan belli şartları haiz olması
- Motorlu kara taşıtları alım satım sorumlularından en az birinin Seviye 5 mesleki yeterlilik belgesine sahip olması gerekir.
Buna göre Yönetmelikte birlikte araçların hasar durumunun şeffaf bir şekilde belirlenmesi, alıcıların daha bilinçli kararlar verebilmesi ve dolandırıcılık vakalarının azaltılması adına ikinci el kara taşıtı satışında yetki belgesi düzenlenmesi zorunlu tutulmuştur. Ayrıca yönetmelikle birlikte ikinci el araç alımında tüketicilerin daha makul ve şeffaf finansman olanaklarına ulaşmasını, ikinci el araç ticaretindeki belirsizliklerin azaltılması ve tüketicilerin korunmasının sağlanması amaçlanmaktadır.
3. SONUÇ
Son zamanlarda ilan sitelerinde gerçeği yansıtmayan, fiyat şişirmeleri ve aldatmacaları içeren ilanlar yoluyla ikinci el motorlu kara taşıtı ticaretinde etik dışı ve yanlış uygulamaları ve mağduriyetleri ortadan kaldırmak amacıyla ilgili Yönetmelik’te değişikliğe gidilmiştir. Böylelikle spekülatif fiyat artışlarını bitirmek, haksız rekabeti ve kayıt dışılığı da ortadan kaldırmak amaçlanmıştır.
Yapılan değişikliklerle ilan sitelerinde açık kimliğini gizleyerek sahte hesaplar üzerinden ilan verilmesinin engellenmesi amaçlanmış olup kişinin kendisine, eşine veya birinci ve ikinci derece kan hısımlarına ait olmayan ya da ilana konu taşıt sahibi tarafından yetkilendirilmediği taşıtın ilana konulması yasaklanmaktadır. Bununla birlikte, oto galericileri, sahip oldukları yetki belgeleriyle doğrulama yaparak, satışına yetkili oldukları taşıtı ilana koyabileceklerdir.
Stj. Av. Elif Kara
Eylül 2023
Öztürk&Kuru Avukatlık Ortaklığı